„Melanholija mašina: filozofski ogledi o veštačkoj inteligenciji“ promovisana u Univerzitetskoj galeriji

U Univerzitetskoj galeriji Univerziteta u Kragujevcu 12. juna održana je promocija knjige Melanholija mašina: filozofski ogledi o veštačkoj inteligenciji autorke prof. dr Divne Vuksanović. Knjiga je objavljena 2026. godine u zajedničkom izdanju Fakulteta dramskih umetnosti u Beogradu, Instituta za pozorište, film, radio i televiziju i Estetičkog društva Srbije.

U ime domaćina, Centra za naučnoistraživački rad SANU i Univerziteta u Kragujevcu, prisutne je pozdravio prof. dr Nenad Filipović, član Naučnog veća Centra. Kao naučnik koji je godinama posvećen razvoju i primeni veštačke inteligencije, ali i organizator međunarodnih naučnih skupova iz ove oblasti, podsetio je na značaj dijaloga različitih naučnih disciplina u razumevanju savremenih tehnoloških promena.

O knjizi su govorili dr Vlatko Ilić, redovni profesor Fakulteta dramskih umetnosti, pozorišni i radio reditelj, teoretičar umetnosti, medija i kulture i direktor Instituta za pozorište, film, radio i televiziju, kao i dr Duško Prelević, redovni profesor Filozofskog fakulteta Univerziteta u Beogradu. Govornici su predstavili ključne ideje knjige, koja kroz niz filozofskih ogleda razmatra odnos čoveka i tehnologije, granice i mogućnosti veštačke inteligencije, kao i njene implikacije na savremenu kulturu, umetnost i društvo.

Autorka, prof. dr Divna Vuksanović, jedna od najistaknutijih savremenih srpskih filozofkinja i teoretičarki kulture i medija, redovna profesorka Fakulteta dramskih umetnosti u Beogradu i autorka brojnih naučnih monografija i studija, govorila je o motivima za nastanak knjige i izazovima filozofskog promišljanja veštačke inteligencije u vremenu ubrzanog tehnološkog razvoja. Polazeći od višedecenijskog naučnog bavljenja odnosom tehnologije, kulture i umetnosti, ukazala je na potrebu da se fenomen veštačke inteligencije sagledava ne samo kao tehnološko, već i kao duboko filozofsko i civilizacijsko pitanje. Posebna pažnja posvećena je pitanjima kreativnosti, autonomije mašina, kao i promenama koje nove tehnologije donose u razumevanju ljudskog identiteta, stvaralaštva i savremene kulture.

Promociji su, pored predstavnika kulturnog i javnog života, prisustvovali mladi istraživači, saradnici Instituta za informacione tehnologije Univerziteta u Kragujevcu, kao i akademik Miloš Kojić. Tema veštačke inteligencije izazvala je veliko interesovanje publike, što je potvrđeno živom diskusijom i brojnim pitanjima upućenim autorki i učesnicima promocije. Događaj je još jednom potvrdio značaj interdisciplinarnog pristupa u razumevanju fenomena veštačke inteligencije i potrebu za dijalogom između tehnoloških, društvenih i humanističkih nauka.